|
|
K
Yayınlanan bilgilere ait bitkiler, Doktor tavsiyesi
olmadan kullanılmaz..
İlaç değillerdir. |
|
|
|
Kabak
(cucurbita) |
|
Kabakgiller familyasından, meyvesi sebze olarak kullanılan,
otsu bir bitki cinsidir. Kökü saçak şeklindedir. Gövdesi
sürüngen, köşeli, ince ve çok uzundur. Üzerinde sert ve kısa
tüyler bulunur. Yaprakları büyük, kaba, tüylü; çiçekleri
sarıdır. Meyvesi, etli ve suludur. İçinde kabak çekirdeği
denilen pek çok tohum vardır. |
|
Faydası : İdrar söktürür ve idrar tutukluğunu
giderir. Böbrek ve mesane iltihaplarını temizler. Prostattan
doğan şikayetleri giderir. Mide ve bağırsaklara yumuşaklık
verir, kabızlığı giderir. Basuru olanlar için faydalıdır.
Yüksek tansiyonu düşürür. Göğsü yumuşatır, öksürüğü keser.
Helvacıkabağının çekirdekleri bağırsak kurtlarının düşmesine
yardımcı olur. Lapası dıştan tatbik edilecek olursa boğaz
ağrılarını ve kadınlarda görülen akıntıyı keser. |
|
|
|
|
Kabakulak
otu
(venüs çiçeği) |
|
İkiçeneklilerden; 70-80 cm boyunda ince saplı tırmanıcı bir
bitkidir. Çiçekleri koyu kahverengidir. Kokusu pistir. |
|
Faydası : İdrar söktürür. Aybaşı
kanamalarının düzenli olmasını sağlar. |
|
|
|
|
Kafuru
(kafur) |
|
Tabiatta, bir çok bitkide bulunur. Tıpta kullanılan
kafuru 'Japonya Kafuru'dur. 'Cinnamomun Camphorea'
ağacının odunu, su buharıyla distile edilerek elde
edilir.
Kafuru renksiz, şeffaf, billuri yapılı, gevrek
parçalarıdır. Kokusu hususi ve keskin, lezzeti
sonradan serinlik veren acı ve yakıcıdır. 204
santigrat derecede kaynar. Adi sıcaklıkta uçar. Suda
çok az erir. Alkolde, eterde, kloroformda, benzolde
ve yağlarda çok erir. |
|
Faydası : Kan dolaşımını kuvvetlendirir. Beyni ve
sinirleri uyarır. Kalp yetersizliğini giderir. Solunum
sistemini uyarır. Bronşların ifrazatını arttırır. İspirto
ile karıştırılmış kafuru, ağrıları ve kepeklenmeyi keser.
Akciğer hastalıklarında faydalıdır. Ateşli hastalıklarda,
uyuşturucu maddelerde zehirlenmelerde ve gece terlemelerinde
de kullanılır. Tıpta kafurulu yağ, kafurulu ispirto gibi
terkipler kullanılır. |
|
|
|
|
Kahkaha
çiçeği
(çit sarmaşığı)
|
|
Çitsarmaşığıgiller familyasından, uçları mavi çizgili beyaz
çiçekler açan bir çeşit sarmaşıktır. |
|
Faydası : Kabızlığı giderir. Hazmı kolaylaştırır. |
|
|
|
|
Kahve
(coffea) |
|
İkiçenekliler sınıfının, kökboyasıgiller
familyasından, vatanı Afrika olan, fakat Asya ve
Amerika'nın tropik bölgelerinde yetiştirilen, 20
kadar çeşidi olan bir ağaçtır.
En çok bilineni Arabistan kahvesi'dir. 7-8 metre
boyunda bir ağaçtır. Yaprakları sivri uçlu olup,
kenarları dalgalıdır. Çiçekleri beyaz ve hoş
kokuludur. Meyvesi kiraza benzer; içinde ince iki
çekirdek bulunur. Her çekirdeğin içinde aynı şekilde
bir tohum vardır. Tohumlarında, kafein alkoloidleri
vardır. |
|
Faydası : Kan dolaşımını sağlar. Uykuyu kaçırır,
düşünmeyi kolaylaştırır. Yarımbaş ağrılarını dindirir.
Uyuşturucu maddelerle zehirlenmelerde faydalıdır. Boğmaca
öksürüğünü keser. Nikris ağrılarını teskin eder. Tansiyonu
yüksek olanların kahve içmemesi tavsiye edilir. Ayrıca fazla
miktarda içildiğinde uykusuzluk, sinir bozukluğu ve çarpıntı
yapar. |
|
|
|
|
Kakao
(hind bademi) |
|
İkiçenekliler sınıfının sterculiaceae familyasından, vatanı
tropik Amerika olan bir ağacın meyvesidir. Kakao ağacı 4-10
metre boyundadır. Yaprakları derimsidir. Çiçekleri her
mevsimde açar. Meyvelerinin içinde kestane büyüklüğünde
tohumları vardır. Tohumlarının içeriğinde teobromin denilen
alkoloid vardır. Bu madde uyarıcıdır. Tohumlarından kakao
yağı çıkarılır. Kozmetik sanayisinde ve eczacılıkta fitil
yapmakta kullanılır. Tohumlarının yağı alındıktan sonra elde
edilen kakao tozuna çikolata denir. |
|
Faydası : Uyarıcı, iştah açıcı ve kuvvet vericidir.
İdrar söktürür. Vücuttaki zehirlerin dışarı atılmasını
sağlar. Böbrek iltihaplarını giderir. Fazla içildiği
takdirde çarpıntı ve baş ağrısı yapar. |
|
|
|
|
Kakule
(cardamon) |
|
İkiçenekliler sınıfının, zencefilgiller familyasından bir
bitkidir. Hindistan'da ve Asya'nın sıcak bölgelerinde
yetişir. Meyvesi 1-2 cm boyunda bir kapsüldür. İçinde
birbiri üzerine oturan siyah, prizmatik tohumları vardır.
Meyveler tamamen olgunlaşmadan toplanır. İçeriğinde sineol,
terpineol ve asetat vardır. |
|
Faydası : Ferahlık verir. İştah açar. Mide
rahatsızlıklarını ve gazları giderir. Vücuda rahatlık verir. |
|
|
|
|
Kanaryaotu
(senecio) |
|
Bileşikgiller familyasından bir bitki cinsidir.
Adikanaryaotu denilen çeşidi, bütün yıl boyunca çiçek açan
10-40 santimetre boyunda bir veya iki yıllık otsu bir
bitkidir. Çiçekleri küçük silindir şeklindedir. Meyvelerinin
içeriğinde uçucu yağ, tanen, reçine, inulin vardır.
Köklerinde ise; 'Senecin' ve 'Senecionin' adlı iki alkoloid
bulunur. |
|
Faydası : Aybaşı kanamalarını düzenler. Aybaşı
ağrılarını keser. Bağırsak kurtlarını düşürür. İshal,
dizanteri ve kanamalarda faydalıdır. Yaraları iyileştirir.
Romatizma ağrılarını keser. |
|
|
|
|
Kantaron
(kantariyyon) |
|
İkiçenekliler sınıfının, bileşikgiller familyasından, bütün
dünyada, özellikle ılıman bölgelerde yaygın olan çok yıllık
veya bir yıllık bitkidir. Kırmızı, sarı, mavi ve nadiren
beyaz çiçekli olanı bulunur. Kökü acıdır. Bu türüne 'Büyük
Kantaron' da denir. Çoğunlukla kökü kullanılır. Yaz
aylarında toplanıp kurutulur. |
|
Faydası : Vücudu kuvvetlendirir. Ateşi düşürür.
İştah açar, hazmı kolaylaştırır. İshali keser. Nekahat
devresini kısaltır. Nezle ve bronşite faydalıdır. Öksürüğü
keser. Mide ağrılarını dindirir. Yaraların iyileşmesinde
yardımcı olur. Astım, mide ülseri, midede asit fazlalığı,
akciğer hastalıkları, damar sertliği ve sinir iltihaplarında
da faydalıdır. |
|
|
|
|
Karaağaç
(ulmus)
|
|
İkiçenekliler sınıfının, karaağaçgiller familyasından, kışın
yaprak döken, bir çeşit orman ağacıdır. Yaprakları kısa
saplı, kenarları çift dişlidir. Çiçekleri salkım
şeklindedir. Odunu iyidir. Hekimlikte kabukları kullanılır. |
|
Faydası : Ağrıları keser. Yara ve bereleri tedavi
eder. Yaprakları kaynatılıp, içilecek olursa kandaki şeker
miktarını düşürür. |
|
|
|
|
Karabaşotu
(lavadula
stoechas) |
|
Ballıbabagiller familyasından, bir veya çok yıllık otsu
yahut dip kısmı odunsu bir bitkidir. Ezildiği zaman çok
kuvvetli ve hoş olmayan bir koku çıkarır. Çiçekleri mavi
veya menekşe rengindedir. Bir türünden karabaş yağı denilen
bir esans çıkarılır. Yurdumuzda alçak makilerde bulunur. |
|
Faydası : Ağrıları geçirir. Kalbe kuvvet verir.
Damar sertliğinde faydalıdır. Balgam söker. Sara ve beyin
hastalıklarında kullanılır. Uyuşukluğu giderir, zindelik
verir. |
|
|
|
|
Karabiber
(dar-i fülfül) |
|
İkiçenekliler sınıfının, karabibergiller familyasından,
vatanı Doğu Hindistan olan, yaprak dökmeyen tırmanıcı bir
bitkidir. Yaprakları yürek biçiminde ve damarlıdır.
Çiçekleri sarkıktır. Meyveleri küçük, toparlak ve sapsızdır. |
|
Faydası : Mideyi ısıtır. İştah açar. Hazmı
kolaylaştırır. Mide ve bağırsaklardaki mikropları
öldürür. Gaz söktürür ve gaz birikmesine engel olur.
Şeker hastalığının ilerlemesini durdurur. İdrar
söktürür. Enerji verir. Cinsel istekleri kamçılar.
Sinirleri kuvvetlendirir. Yiyeceklerde baharat
olarak kullanılır.
Damar sertliği, yüksek tansiyon, egzama, üremi,
bağırsak iltihabı ve romatizmadan şikayet edenler,
mümkün olduğu kadar az kullanmalıdırlar. |
|
|
|
|
Karamuk
(agrostemma githago) |
|
Karanfilgiller familyasından, yurdumuzda hububat
yetiştirilen tarlalarda görülen, çoğu zaman buğdayla karışık
olarak biten, 30-100 cm yüksekliğinde, tohumları zehirli bir
bitkidir. Üzeri tüycüklerle kaplıdır. Yaprakları almaşıktır.
Çiçekleri büyük ve güzel ve morumsu pembe ve ender olarak da
beyazdır. |
|
Faydası : Soğuk algınlığını giderir. |
|
|
|
|
Karanfil
ağacı
(caryophyllus aromaticus) |
|
Mersingiller familyasından anayurdu Molük adaları olan ve
birçok tropik ülkelerde ve başlıca Zengibar, Filipinler ve
Hindistan'da yetiştirilen, kış aylarında yaprak dökmeyen bir
ağaçtır. Çiçeğinin tomurcuklarına karanfil denir. Baharat
olarak kullanılır. Çiçeklerinden elde edilen karanfilyağının
içeriğinde hidrokarbür, euganol, salisilik asid ve
karyofilin vardır. Güzel kokuludur. Tadı acıdır. Baharat
olarak kullanılır. |
|
Faydası : Mikropları öldürür. Ağrıları dindirir.
Sinirleri uyarır. Hazmı kolaylaştırır. Koku giderir. İştah
açar. İshali keser. Bedeni ve zihni yorgunlukları giderir.
Cinsel arzuları kamçılar. Doğumu kolaylaştırır. Karanfil
esansı diş macunlarında kullanılır. |
|
|
|
|
Karanfil
çiçeği
(dianthus
caryophyllus) |
|
İkiçenekliler sınıfının, karanfilgiller familyasından;
karşılıklı ensiz sivri yapraklı, düğüm düğüm ince saplı, 300
kadar çeşidi bulunan, otsu bir süs bitkisidir. Yaprakları
pembe, beyaz veya kırmızıdır. En çok tanınan türü çiçek
karanfili'dir. Çok hoş kokuludur. Yapraklarından şurup
yapılır. |
|
Faydası : Ateş düşürür, terletir. İştah açar. Mide
üşütmesinden doğan şikayetleri giderir. Dağ karanfilinin
çiçekleri balla karıştırılıp yenirse, iktidarsızlığı
giderir. |
|
|
|
|
Karanfil
kökü
(geum
urbanum) |
|
Gölgelik yerlerde yetişen sarı çiçekli bir çeşit bitkinin,
karanfil kokulu köküdür. İlkbahar ve yaz aylarında toplanıp,
kurutulur. İçeriğinde tanen vardır. |
|
Faydası : Mide ve bağırsak bozukluklarını giderir.
İshali keser. İştah açar. Ağrıları dindirir. Sinirleri
kuvvetlendirir. |
|
|
|
|
Kardeş
kanı
(ejderkanı) |
|
Birçenekgiller sınıfının, zambakgiller familyasından,
Kanarya adalarında yetişen bir ağaç veya ağaçcıktır. Gövdesi
kalındır. Yaprakları sert ve kılıç şeklindedir. Dallarının
ucunda demet şeklinde toplanmıştır. Yaşlı gövdelerden,
boyacılıkta kullanılan, reçinemsi kırmızımtırak bir özsu
akar. |
|
Faydası : Yaraları tedavi eder. Dış kanamaları
keser. |
|
|
|
|
Karnabahar
(karnabit) |
|
Turpgillerden; vatanı Doğu Akdeniz bölgesi olan 2 yıllık
otsu bir bitkidir. Yaprakları koyu yeşil, çiçekleri beyaz
veya sarımtıraktır. Kış sebzelerindendir. Lahanaya benzer.
Aslında, lahananın çiçek saplarının kısalıp etlenmesiyle
lahanadan türemiştir. Yenen kısmı, henüz açmamış yoğun çiçek
durumudur. Yurdumuzda; güzlük turfanda karnabahar, kışlık
karnabahar ve mart karnabahar olmak üzere üç çeşidi vardır.
Fosfor ve vitamin bakımından çok zengindir. |
|
Faydası : Zihin yorgunluğunu giderir. Cinsel
gücü arttırır. Sinirleri kuvvetlendirir. İdrar söktürür.
Dalak hastalıklarına iyi gelir. Şeker hastalarına
faydalıdır. Kalp hastalıklarında şikayetlerin azalmasında
yardımcı olur. |
|
|
|
|
Karpuz
(harbuz) |
|
Kabakgiller familyasından; sürüngen gövdeli, parçalı sert
yapraklı, sarı çiçekli, iri meyveli, bir yıllık bir
bitkidir. |
|
Faydası : Kanı temizler. Vücuda serinlik verir.
Böbreklerdeki kum ve taşların dökülmesine yardım eder.
Kemiklerin gelişmesine yardımcı olur. |
|
|
|
|
Kasıkotu
(fıtıkotu) |
|
Karanfilgiller familyasından; Avrupa'da, Asya'da ve
yurdumuzda yetişen, toprak yüzeyinde yatık olarak gelişen
bir veya çok yıllık bitkilerdir. Yaprakları küçüktür ve
kümeler halindedir. Hekimlikte; toprağın üstünde kalan
kısımları kullanılır. |
|
Faydası : Böbrek ve mesane hastalıklarını
giderir. Fıtıkta faydalıdır. İdrar söktürür. Vücuda rahatlık
verir. Kasık şişmelerini indirir. Bademcik iltihap ve
şişmelerini tedavi eder. |
|
|
|
|
Kasımpatı
(krizantem) |
|
Bileşikgiller familyasından; sonbahar aylarında çiçek açan
bir süs bitkisidir. Birçok çeşidi vardır. |
|
Faydası : Bir türünden böcek öldürücü ilaç
yapılır. |
|
|
|
|
Kasnı
(galbanum) |
|
Maydanozgillerden; çadıruşağıotu ile şeytanteresi ağacı gibi
bitkilerden elde edilen bir çeşit zamktır. Kokusu kuvvetli
tadı acıdır. |
|
Faydası : Ağrı kesicidir. Spazmları önler. |
|
|
|
|
Kaşıkotu
(cochleria) |
|
Turpgiller familyasından; Mart'tan Temmuz'a kadar beyaz
çiçekler açan, güzel yeşil renkli bitkidir. Hardala benzer.
Lezzeti acı, kokusu keskindir. Yaprakları etli, kenarları
kaşık gibi içeri doğru kıvrıktır. Taze yapraklarında acı ve
yakıcı bir esans vardır. Yaprakları ve kökü kullanılır. Taze
iken kullanılır. |
|
Faydası : Skorbütte ve sıracada faydalıdır. Diş
eti iltihaplarını giderir. Diş etlerini kuvvetlendirir. |
|
|
|
|
Kaşu
(cacho)
|
|
Kaşu akasyasının odunundan elde edilen bir maddedir.
Kahverengi, kokusuz bir kütledir. Soğuk suda kısmen, sıcak
suda ve alkolde tamamen çözünür. |
|
Faydası : İshali keser. Vücuda kuvvet verir. |
|
|
|
|
Katırtırnağı
(genista luncea) |
|
Baklagiller familyasından; dik duran çalı halinde, her zaman
yeşil olan odunsu bir bitki cinsidir. Genç sürüngenler,
narin yapılıdır. Üzerinde çok sayıda yaprak bulunur veya
yapraksızdır. Çiçekleri sarıdır. |
|
Faydası : İdrar ve balgam söktürür. Hazmı
kolaylaştırır. Böbrek ve safra kesesi taşlarının
düşürülmesine yardım eder. Mesane hastalıklarını tedavi
eder. Romatizma ve nikriste de faydalıdır. Kabızlığı
giderir. Kalp hastalıklarında da kullanılır. |
|
|
|
|
Katrancı
(sedir ağacı) |
|
Çamgiller familyasından; Lübnan dağlarında ve
yurdumuzda Toros dağlarında yetişen 40 metre kadar
boyu olan çok gösterişli ve heybetli bir ağaçtır.
Dalları yataydır. Yaprakları iğne gibi olup, demet
şeklindedir. Renkleri, genç yaşında koyu yeşildir.
Zamanla açık mavi yeşile dönüşürler. Kozalağı,
olgunken açık kestane renkli, uzunca, oval şeklinde
ve 8-12 cm boyundadır. Tohumlarında reçine vardır.
Odunu kokuludur.
Gövde ve dallarının kapalı yerlerde yakılmasıyla
sarıkatran elde edilir. |
|
Faydası : Mikrop öldürücüdür. Cilt solunum
yolları hastalıklarında kullanılır. İdrar söktürür. |
|
|
|
|
Katran
köpüğü
(agaric)
|
|
Çayır mantarlarındandır. Şapkasının alt yüzü dilim dilimdir. |
|
Faydası : Solunum yolları hastalıklarında
kullanılır. |
|
|
|
|
Kavakağacı
(populus) |
|
Söğütgiller familyasından, sulak yerlerde yetişen
bir çeşit ağaçtır. Akkavak, titrekkavak, tellikavak,
servikavağı, karakavak, Hollandakavağı gibi
çeşitleri vardır. Hekimlikte karakavak kullanılır.
Karakavak 25-30 metre boyunda, gövdesi kalın bir
ağaçtır. Yaprakları üçgen şeklinde, dişli ve
tüysüzdür. Yaprak tomurcukları tanen, uçucu yağ,
mum, salisin ve populin adı verilen glikozitleri
taşır. |
|
Faydası : Kavak tomurcuklarından
hazırlanan merhemler basur memelerinin ve
romatizmanın lokal tedavisinde kullanılır.
Karakavak odunun yakılmasından kömür elde edilir.
Mide ve bağırsaklardaki gazı giderir. Yine bu
kömürden yapılan diş tozları da dişlerin
temizlenmesinde ve dişetlerinin kuvvetlendirmekte
kullanılır. |
|
|
|
|
Kavun
(cucumis melo) |
|
Kabakgiller familyasından; vatanı Küçük Asya olan, sürüngen
gövdeli, iri meyveli bir yıllık bir bitkidir. Yaprakları
oldukça büyüktür ve yürek biçimindedir. Çiçekleri,
yapraklarının koltuğundan çıkar. Meyvesi sulu ve güzel
kokuludur. |
|
Faydası : Sinirleri yatıştırır. Rahat bir uyku
verir. Böbrekleri ve kanı temizler. Cide temizlik verir.
İdrar söktürür. Böbreklerdeki kum ve taşların dökülmesine
yardım eder. Nikris ve romatizma şikayetlerinin
hafiflemesini sağlar. Akciğer veremi ve kansızlıkta da
faydalıdır. Kabızlığı giderir. Basur memelerinin
şikayetlerini azaltır. Vücuda serinlik verir. Mide ve
bağırsaklarda ülser veya iltihap olanlarla, şeker hastaları
ve yüksek tansiyonlular yememelidir. |
|
|
|
|
Kayakoruğu
(kulakotu) |
|
Damkoruğugiller familyasından; tam ve etli yapraklı odunsu
veya otsu bir bitkidir. Çiçekleri salkım biçimindedir. Yeşil
kısmı acıdır. |
|
Faydası : Yeşil kısımları zeytinyağı ile
karıştırılıp, merhem yapılır. Cilt iltihaplarında, egzamada,
nasır tedavisinde kullanılır. |
|
|
|
|
Kayışkıran
(eşekotu) |
|
Baklagiller familyasından; boş arazilerde ve kurak yerlerde
yetişen 30-60 cm yüksekliğinde çok yıllık dikenli bir
bitkidir. Yaprakları kısa saplıdır. Çiçekleri pembedir.
Meyveleri küçüktür. Köklerinde tanen, sakkaroz, zamk, uçucu
ve sabit yağ, spinosin ve ononin vardır. Kökleri kullanılır. |
|
Faydası : Terletir ve idrar söktürür. Vücuda
rahatlık verir. Böbrek taşlarının düşürülmesine yardım eder.
Böbrek ve mesane iltihaplarını giderir. Boğaz ağrılarını
geçirir. |
|